- Rządowy projekt (druk sejmowy nr 3147) obniża limit ryczałtu z 2 mln euro do 250 tys. euro. Po kursie NBP z 1.10.2026 (4,3770 zł) to 1 094 250 zł przychodu w 2026 roku.
- Jeśli w 2026 roku Twój przychód przekroczy 1 094 250 zł, od 1.01.2027 stracisz ryczałt i przejdziesz na skalę albo podatek liniowy. Dotyczy to ok. 43 tys. przedsiębiorców (dane MF za 2024 rok).
- Nowa stawka: 17% od nadwyżki ponad 300 tys. euro, czyli ponad 1 313 100 zł przychodu w 2027 roku, niezależnie od Twojej stawki ryczałtu (z wyjątkiem najmu prywatnego i ryczałtu rolniczego 2%).
- Ustawa o ryczałcie nie zaokrągla przeliczenia euro do 1000 zł. Limit liczysz jako iloczyn kwoty i kursu: 250 000 × 4,3770 = 1 094 250 zł.
- Stan prac: I czytanie w Sejmie 6.10.2026, projekt w Komisji Finansów Publicznych. To jeszcze nie jest prawo, a szczegóły mogą się zmienić.
Spis treści · 9 części
Ten tekst jest dla Ciebie, jeśli prowadzisz JDG na ryczałcie i Twój przychód zbliża się do miliona złotych rocznie: programista na 12%, lekarz na 14%, doradca na 15% albo handlowiec na 3%. Sprawdzisz, od jakiej kwoty stracisz ryczałt w 2027 roku, jak działa nowa stawka 17% i ile może kosztować przejście na liniowy albo skalę.
Nie rozstrzygamy tu, która forma opodatkowania jest dla Ciebie najlepsza. Temu poświęcimy osobny tekst o wyborze między ryczałtem, skalą i liniowym na 2027 rok, który opublikujemy w listopadzie. Tutaj liczymy, kogo dotyczy nowy limit.
Co dokładnie zmienia projekt w ryczałcie?
Druk nr 3147 to rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o PIT, ustawy o CIT oraz ustawy o ryczałcie, skierowany do Sejmu 29.09.2026. W części o ryczałcie (art. 3 projektu) są dwie zmiany.
- Niższy limit przychodów (art. 6 ust. 4 i 6 ustawy o ryczałcie)W przepisie, który decyduje, czy możesz płacić ryczałt w danym roku, kwota „2 000 000 euro” zmienia się na „250 000 euro”. Liczy się przychód z roku poprzedniego. W spółce cywilnej lub jawnej liczy się suma przychodów wspólników z tej działalności.
- Nowa stawka 17% od nadwyżki (art. 12 ust. 1 pkt 1a)Przychody ponad 300 000 euro w danym roku opodatkujesz stawką 17%, w kolejności, w jakiej je uzyskujesz. Dotyczy to przychodów opodatkowanych stawkami od 17% do 3%, w tym 12% dla IT, 14% dla usług medycznych i 3% dla handlu. Nie dotyczy przychodów z najmu prywatnego (8,5%/12,5%) i ryczałtu 2%.
Według art. 5 projektu nowe przepisy stosuje się do przychodów od 1.01.2027. Uzasadnienie mówi wprost: w 2027 roku ryczałt będzie mógł stosować podatnik, którego przychody w 2026 roku nie przekroczyły 250 tys. euro.
Ten sam projekt zmienia też skalę podatkową: 12% do 130 000 zł, 24% od 130 000 do 150 000 zł i 32% powyżej 150 000 zł. Daninę solidarnościową podnosi z 4% do 5%, a dla firm z przychodem powyżej 50 mln euro wprowadza CIT 22%. Nowa skala ma obowiązywać tylko pod warunkiem, że od 1.01.2027 wejdą w życie także zmiany w CIT i w limicie ryczałtu.
Ile to w złotych? Przeliczenie po kursie NBP
Kwoty w euro z ustawy o ryczałcie przeliczasz według art. 4 ust. 2: po średnim kursie euro NBP z pierwszego dnia roboczego października roku poprzedzającego rok podatkowy. Dla 2027 roku to 1.10.2026. Kurs z tabeli NBP nr 191/A/NBP/2026 wynosi 4,3770 zł.
| Kwota w ustawie | Do czego służy | Kurs | W złotych |
|---|---|---|---|
| 250 000 euro (projekt) | limit przychodu z 2026 r., który daje prawo do ryczałtu w 2027 r. | 4,3770 | 1 094 250 zł |
| 300 000 euro (projekt) | próg w 2027 r., od którego nadwyżka jest opodatkowana stawką 17% | 4,3770 | 1 313 100 zł |
| 2 000 000 euro (obecnie) | dotychczasowy limit, gdyby projekt nie wszedł w życie | 4,3770 | 8 754 000 zł |
| 2 000 000 euro (na 2026 r.) | limit obowiązujący w 2026 r. (kurs z 1.10.2025) | 4,2586 | 8 517 200 zł |
W ustawie o ryczałcie nie ma przepisu o zaokrąglaniu limitu do pełnych 1000 zł. Art. 4 ust. 2 mówi tylko o przeliczeniu po kursie NBP, a art. 6 ust. 4 o kwocie w euro. Zaokrąglenie do 1000 zł występuje w innych przepisach, np. w definicji małego podatnika w ustawie o PIT, ale nie dotyczy limitu ryczałtu. Dlatego limit to 1 094 250 zł. Tak samo liczono dotychczasowy limit: 2 mln euro × 4,2586 = 8 517 200 zł na 2026 rok.
Kto straci ryczałt w 2027 roku?
Decyduje przychód, a nie dochód. Liczysz wszystko, co wpływa do firmy, bez odejmowania kosztów, także np. premie za konto firmowe, które są zwykłym przychodem działalności. Więcej o tym w tekście o premii bankowej a podatku.
| Przychód z działalności w 2026 r. | Co w 2027 r. |
|---|---|
| do 1 094 250 zł | możesz zostać na ryczałcie; jeśli w 2027 r. przekroczysz 1 313 100 zł, nadwyżka jest opodatkowana stawką 17% |
| powyżej 1 094 250 zł | tracisz ryczałt od 1.01.2027; skala podatkowa albo liniowy 19%, jeśli złożysz oświadczenie |
| firma założona w 2027 r. | ryczałt bez względu na wysokość przychodów w pierwszym roku (art. 6 ust. 4 pkt 2) |
| spółka cywilna lub jawna | liczy się suma przychodów wszystkich wspólników ze spółki |
Według uzasadnienia projektu w 2024 roku przychody ponad 250 tys. euro miało 43 tys. ryczałtowców, w tym ok. 400 ponad 2 mln euro. Ich łączne przychody wyniosły 102 mld zł. Liczba podatników powyżej progu 250 tys. euro rosła: z 8,7 tys. w pierwszym roku obecnego limitu do 23,3 tys. w 2022 roku i 42,4 tys. w 2024 roku.
Ryczałtowcy z przychodem ponad 250 tys. euro
Liczba podatników w tysiącach, dane MF z uzasadnienia projektu
Jak działa nowa stawka 17% od nadwyżki?
Dziś przedsiębiorca, który w trakcie roku przekroczy limit, płaci ryczałt do końca roku po swojej stawce, a formę traci dopiero od następnego roku. Projekt to zmienia. W 2027 roku po przekroczeniu 300 tys. euro (1 313 100 zł) przychody ponad ten próg opodatkujesz stawką 17%.
Ministerstwo celowo ustawiło ten próg wyżej niż limit 250 tys. euro. Według uzasadnienia ma to pozwolić na „bezpieczniejsze planowanie” działalności. W praktyce: jeśli w 2026 roku zmieścisz się w limicie, a w 2027 roku Twój przychód skoczy, nie zapłacisz od razu 17% od całości.
- Programista, stawka 12%, przychód w 2027 r.
- 1 400 000 zł
- Przychód do 1 313 100 zł × 12%
- 157 572 zł
- Nadwyżka 86 900 zł × 17%
- 14 773 zł
- Ile więcej niż przy samych 12%
- 86 900 zł × 5 pkt proc. = 4 345 zł
Ryczałt od przychodu (przed odliczeniem składek): 172 345 zł
W 2028 roku taki programista nie miałby już prawa do ryczałtu, bo przychód z 2027 roku przekroczył 250 tys. euro. Limit na 2028 rok zostanie przeliczony po kursie NBP z 1.10.2027.
Ile kosztuje utrata ryczałtu? 3 przykłady
Policzyliśmy, ile podatku i składki zdrowotnej zapłaciłby przedsiębiorca z przychodem 1 200 000 zł rocznie: dziś na ryczałcie oraz w 2027 roku na liniowym i na skali według projektu. Przyjęliśmy pełny ZUS społeczny 2026 z chorobowym (1 926,76 zł miesięcznie, 23 121,12 zł rocznie), który odliczasz w każdej formie. Składkę zdrowotną liczymy według parametrów 2026, bo kwoty na 2027 rok poznamy po komunikacie GUS w styczniu 2027.
| Profil | Ryczałt (dziś) | Liniowy 2027 | Skala 2027 |
|---|---|---|---|
| Programista, 12%, koszty 36 000 zł | 158 090 zł | 277 035 zł | 443 604 zł |
| Lekarz, 14%, koszty 120 000 zł | 181 448 zł | 252 759 zł | 404 964 zł |
| Handel, 3%, koszty 1 020 000 zł | 52 978 zł | 36 033 zł | 33 120 zł |
Programista z przychodem 1,2 mln zł: podatek i składka zdrowotna rocznie
Ryczałt 12% dziś a liniowy i skala w 2027 roku
Co wynika z przykładów
- Usługi z niskimi kosztami (IT, medycyna, doradztwo) tracą najwięcej. Programista z naszego przykładu zapłaci na liniowym ok. 119 tys. zł więcej niż dziś na ryczałcie. Główne przyczyny to 19% od dochodu zamiast 12% od przychodu i składka zdrowotna 4,9% bez górnego limitu.
- Przy tak wysokim dochodzie skala przegrywa z liniowym, mimo podniesienia progu do 130 000 zł. Powyżej 150 000 zł płacisz 32% i 9% składki zdrowotnej.
- Handel z niską marżą może nawet zyskać. Przy dochodzie ok. 157 tys. zł ryczałt 3% od przychodu jest droższy niż liniowy i skala. Jeśli handlujesz na ryczałcie, policz to niezależnie od projektu.
Nie uwzględniają ulg (np. IP Box na liniowym, ulgi na dzieci na skali), wspólnego rozliczenia z małżonkiem, amortyzacji ani zmian składki zdrowotnej w 2027 roku. Pokazują rząd wielkości różnicy, a nie Twój podatek. Przed zmianą formy policz swoje liczby z księgową lub doradcą podatkowym.
Co zrobić, jeśli zbliżasz się do limitu?
- Sprawdź przychód narastającoZsumuj przychody z ewidencji od stycznia 2026 i dolicz spodziewane do końca roku. Granica to 1 094 250 zł. Liczy się data uzyskania przychodu według zasad PIT, a nie data zapłaty faktury.
- Śledź los projektuDopóki ustawa nie zostanie uchwalona i ogłoszona, obowiązuje limit 2 mln euro. Nie przesuwaj sztucznie faktur między latami bez rozmowy z księgową, bo moment powstania przychodu wyznaczają przepisy, a nie Twój wybór.
- Wybierz formę na 2027 rokJeśli stracisz ryczałt i nic nie zrobisz, przejdziesz na skalę podatkową. Podatek liniowy wymaga oświadczenia złożonego w CEIDG lub w urzędzie skarbowym, zwykle do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu pierwszego przychodu, czyli najczęściej do 20.02.2027.
- Przygotuj księgowośćLiniowy i skala wymagają podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz dokumentowania kosztów. Zbieraj faktury kosztowe już od stycznia 2027.
- Zaplanuj gotówkęWyższe zaliczki na podatek i składka zdrowotna od dochodu oznaczają większe przelewy co miesiąc. Warto trzymać rezerwę na osobnym koncie. Zasady płatności przez rachunek i białej listy opisujemy w dziale dla firm.
- Twój przychód w 2026 r. nie przekroczy 1 094 250 zł,
- zakładasz firmę w 2027 r. (pierwszy rok bez limitu),
- płacisz już podatek liniowy lub według skali.
- masz w 2026 r. przychód powyżej 1 094 250 zł na ryczałcie,
- w 2027 r. możesz przekroczyć 1 313 100 zł przychodu (stawka 17% od nadwyżki),
- rozliczasz się w spółce cywilnej, gdzie limit dotyczy sumy przychodów wspólników.
Jeśli rozważasz zmianę formy prowadzenia firmy, np. spółkę z o.o. albo prostą spółkę akcyjną, porównanie kosztów znajdziesz w tekście JDG, spółka z o.o. czy PSA. Co zmienia się w 2027 roku w e-fakturach, opisujemy w tekście KSeF dla mikrofirmy.
Na jakim etapie jest projekt?
Według serwisu Sejmu (stan na 15.10.2026) projekt wpłynął 29.09.2026, a pierwsze czytanie odbyło się na posiedzeniu Sejmu 6.10.2026. Projekt skierowano do Komisji Finansów Publicznych. 15.10.2026 do druku dołączono opinię NBP, w której nie zgłoszono uwag. Sprawozdania komisji ani drugiego czytania jeszcze nie było.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego zmiany w podatkach dochodowych powinny być ogłoszone co najmniej miesiąc przed początkiem roku podatkowego, czyli do 30.11.2026. Tekst zaktualizujemy po głosowaniu w Sejmie, po stanowisku Senatu i po publikacji w Dzienniku Ustaw.
Najczęstsze pytania
Jaki będzie limit ryczałtu w 2027 roku?
Według projektu (druk nr 3147) 250 tys. euro przychodu z 2026 roku. Po kursie NBP z 1.10.2026 (4,3770 zł) to 1 094 250 zł. Jeśli projekt nie zostanie uchwalony, zostaje limit 2 mln euro, czyli 8 754 000 zł. Stan na 15.10.2026.
Czy limit ryczałtu zaokrągla się do 1000 zł?
Nie. Ustawa o ryczałcie każe przeliczyć kwotę w euro po średnim kursie NBP z pierwszego dnia roboczego października poprzedniego roku (art. 4 ust. 2) i nie przewiduje zaokrąglenia. Limit wynosi więc 1 094 250 zł, a nie 1 094 000 zł.
Od kiedy obowiązuje stawka 17% od nadwyżki ponad 300 tys. euro?
Według projektu od przychodów uzyskanych w 2027 roku. Przychody ponad 1 313 100 zł w danym roku opodatkujesz stawką 17%, niezależnie od Twojej dotychczasowej stawki. Nie dotyczy to najmu prywatnego i ryczałtu 2%.
Co się stanie, jeśli w 2026 roku przekroczę 1 094 250 zł?
Jeśli ustawa wejdzie w życie w obecnym brzmieniu, od 1.01.2027 nie będziesz mógł płacić ryczałtu. Bez oświadczenia o wyborze podatku liniowego przejdziesz na skalę podatkową. Oświadczenie o liniowym składasz zwykle do 20.02.2027.
Czy po utracie ryczałtu mogę do niego wrócić?
Tak, jeśli w kolejnym roku przychód nie przekroczy limitu. Limit przeliczysz po kursie NBP z 1 października roku, w którym go sprawdzasz. Formę opodatkowania wybierasz co roku.
Czy nowy limit dotyczy osób, które zakładają firmę w 2027 roku?
Nie. Według art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy o ryczałcie osoba, która rozpoczyna działalność w danym roku, może płacić ryczałt bez względu na wysokość przychodów. Projekt tego nie zmienia, choć w 2027 roku obowiązuje ją stawka 17% od nadwyżki ponad 1 313 100 zł.
Czy ryczałt 2027 to już przesądzona zmiana?
Nie. Na 15.10.2026 projekt jest po pierwszym czytaniu w Sejmie i trafił do Komisji Finansów Publicznych. Przed nim drugie i trzecie czytanie, Senat i podpis prezydenta. Szczegóły, w tym kwoty, mogą się zmienić.
Źródła
- Sejm RP, druk nr 3147: rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o PIT, CIT i ryczałcie, z uzasadnieniem, 29.09.2026 (sprawdzone 15.10.2026): sejm.gov.pl (PDF)
- Sejm RP, przebieg procesu legislacyjnego druku 3147 (sprawdzone 15.10.2026): sejm.gov.pl
- Sejm RP, opinia NBP do druku nr 3147 (druk 3147-001), 13.10.2026 (sprawdzone 15.10.2026): sejm.gov.pl (PDF)
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym, t.j. Dz.U. 2025 poz. 843, art. 4 ust. 2, art. 6 ust. 4, art. 12 (sprawdzone 15.10.2026): isap.sejm.gov.pl
- NBP, kurs średni EUR z 1.10.2026, tabela 191/A/NBP/2026: 4,3770 zł (sprawdzone 15.10.2026): api.nbp.pl
- NBP, kurs średni EUR z 1.10.2025, tabela 190/A/NBP/2025: 4,2586 zł (sprawdzone 15.10.2026): api.nbp.pl
- ZUS, „Składki przedsiębiorców w 2026 roku”, luty 2026 (sprawdzone 15.10.2026): zus.pl (PDF)
- ZUS, podstawa wymiaru i składka zdrowotna w 2026 r. (sprawdzone 15.10.2026): zus.pl
- Limit odliczenia składki zdrowotnej na liniowym w 2026 r. (14 100 zł, obwieszczenie MF, M.P. 2025 poz. 1274), omówienie (sprawdzone 15.10.2026): infakt.pl
Stan na 15.10.2026. To opis rządowego projektu, a nie obowiązującego prawa. Tekst zaktualizujemy po głosowaniu w Sejmie, w Senacie i po publikacji ustawy w Dzienniku Ustaw. Obliczenia: Mądry Dochód, uproszczone, nie są doradztwem podatkowym.
