Przewodnik dla firm · 21.11.2026

Rachunek VAT: jak uwolnić środki (wniosek, 60 dni) i na co je wydać

Z rachunku VAT zapłacisz VAT, PIT, CIT i ZUS. Na zwykłe konto przelejesz środki po zgodzie urzędu w 60 dni. Wzór wniosku, tabela przelewów i zmiana banku.

Grzegorz Ciupek 14 min czytania 6 źródeł Skomentuj
Odpowiedź w skrócie · stan na 20.11.2026
  • Pieniądze z rachunku VAT przelejesz na zwykłe konto firmowe tylko za zgodą naczelnika urzędu skarbowego. Składasz wniosek, a urząd ma 60 dni na postanowienie (art. 108b ust. 3 ustawy o VAT).
  • Bez żadnego wniosku zapłacisz z rachunku VAT m.in. VAT, PIT i CIT z zaliczkami, składki ZUS, akcyzę i cło, VAT dostawcy w MPP oraz przelejesz środki na inny swój rachunek VAT (art. 62b ust. 2 Prawa bankowego).
  • Urząd odmówi w wysokości Twoich zaległości podatkowych albo gdy uzna, że nie zapłacisz przyszłych podatków. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
  • Zwrot VAT na rachunek VAT dostaniesz w 25 dni zamiast 40 (art. 87 ust. 6a), a za zapłatę VAT z rachunku VAT przed terminem przysługuje obniżka podatku (art. 108d).
  • Rachunek VAT jest bezpłatny i chroniony przed większością zajęć komorniczych. Zmieniając bank, przenieś środki na nowy rachunek VAT przed zamknięciem starego konta.
Spis treści · 9 części
  1. 01Skąd pieniądze na rachunku VAT
  2. 02Na co wydać pieniądze z rachunku VAT
  3. 03Wniosek o uwolnienie środków
  4. 04Jak nie zamrażać pieniędzy
  5. 05Zmiana banku a rachunek VAT
  6. 06Konto firmowe z premią
  7. 07Komu wniosek się opłaca
  8. 08FAQ
  9. 09Źródła

Klient zapłacił fakturę w mechanizmie podzielonej płatności (MPP), więc część przelewu wylądowała na rachunku VAT. Saldo rośnie, a Ty nie możesz z niego zapłacić czynszu, kontrahentowi bez MPP ani sobie wynagrodzenia. Ten przewodnik pokazuje, na co możesz te pieniądze wydać od ręki, jak napisać wniosek o ich uwolnienie i jak ułożyć płatności, żeby na rachunku VAT nic się nie zamrażało.

Tekst jest dla JDG i spółek, które są czynnymi podatnikami VAT i dostają płatności w MPP. Podstawą są przepisy w brzmieniu na 20.11.2026: Prawo bankowe (t.j. Dz.U. 2026 poz. 38) i ustawa o VAT (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1263).

60 dnitermin naczelnika US na zgodę na przelew z rachunku VAT na rachunek firmowyart. 108b ust. 3
25 dnizwrot nadwyżki VAT na rachunek VAT zamiast standardowych 40 dniart. 87 ust. 6a
0 złopłat i prowizji za otwarcie i prowadzenie rachunku VATart. 62a ust. 7 Prawa bankowego
15 000 złpróg faktury z załącznika nr 15, od którego MPP jest obowiązkowyustawa o VAT

Skąd się biorą pieniądze na rachunku VAT?

Rachunek VAT bank prowadzi automatycznie do każdego rachunku rozliczeniowego w złotych, bez osobnej umowy i bez opłat (art. 62a Prawa bankowego). Do konta osobistego go nie ma. Bank nie wydaje do niego karty, a odsetki, jeśli bank je płaci, trafiają na zwykły rachunek firmowy.

Według art. 62b ust. 1 Prawa bankowego pieniądze wpływają na rachunek VAT tylko z kilku źródeł:

  • płatności klientów w MPP, czyli kwoty VAT z faktur zapłaconych komunikatem przelewu podzielonej płatności,
  • zwrotu VAT z urzędu skarbowego, jeśli poprosiłeś o zwrot na rachunek VAT,
  • Twoich przelewów z innego Twojego rachunku VAT, np. w innym banku,
  • zwrotów VAT od dostawców z faktur korygujących zapłaconych w MPP.

Sam nie wpłacisz tam pieniędzy zwykłym przelewem. Jak działa podzielona płatność od strony płacącego i kiedy jest obowiązkowa, wyjaśniamy w poradniku przelew za fakturę: numer KSeF, MPP i biała lista.

Na co można wydać pieniądze z rachunku VAT bez wniosku?

Lista z art. 62b ust. 2 Prawa bankowego jest zamknięta. Poniżej najważniejsze pozycje dla małej firmy. Wszystkie płatności robisz w bankowości internetowej jak zwykły przelew, a bank sam obciąża rachunek VAT, jeśli wybierzesz go jako rachunek źródłowy albo użyjesz komunikatu MPP.

Dozwolone obciążenia rachunku VAT. Źródło: art. 62b ust. 2 ustawy Prawo bankowe, t.j. Dz.U. 2026 poz. 38. Stan na 20.11.2026.
Na coKomuPodstawa (art. 62b ust. 2)Wniosek do US
VAT, w tym z importu, odsetki i dodatkowe zobowiązanieurząd skarbowypkt 2 lit. anie
PIT i CIT oraz zaliczki na te podatki, odsetkiurząd skarbowypkt 2 lit. anie
Składki ZUSZUSpkt 2 lit. bnie
Składki KRUS (społeczne i zdrowotne rolników)KRUSpkt 2 lit. cnie
Akcyza (z przedpłatami), należności celne, opłata cukrowa, podatek od sprzedaży detalicznej i kilka innychurząd skarbowypkt 2 lit. anie
VAT z faktury zakupowejrachunek VAT dostawcy, przelew w MPPpkt 1 lit. anie
Zwrot VAT z faktury korygującejrachunek VAT nabywcy, w MPPpkt 1 lit. bnie
VAT i cło dla agencji celnej (przedstawiciela)przedstawiciel celny, w MPPpkt 3anie
Przekazanie na inny swój rachunek VAT (tytuł „przekazanie własne”)Ty, w tym samym lub innym banku w Polscepkt 6nie
Zwrot nienależnie otrzymanej płatności MPPrachunek VAT płacącegopkt 5nie
Przelew na zwykły rachunek firmowyTypkt 7tak, zgoda naczelnika US

Czego nie zapłacisz: wynagrodzeń, czynszu, kontrahenta w części netto faktury, leasingu, kredytu ani podatków lokalnych (np. od nieruchomości, bo idą do gminy, a nie do urzędu skarbowego). Nie wypłacisz też gotówki.

ZUS z rachunku VAT

Ustawa mówi o należnościach z tytułu składek pobieranych przez ZUS (art. 62b ust. 2 pkt 2 lit. b). W praktyce opłacisz z rachunku VAT jednym przelewem na swój rachunek składkowy całą miesięczną kwotę do ZUS. To najprostszy sposób, żeby saldo rachunku VAT nie rosło.

Jak uwolnić środki z rachunku VAT: wniosek do urzędu skarbowego

Gdy na rachunku VAT zostaje więcej, niż wydasz na podatki i składki, możesz poprosić o przelanie nadwyżki na zwykły rachunek firmowy. Robi to naczelnik urzędu skarbowego w drodze postanowienia (art. 108b ust. 1 ustawy o VAT).

  1. Sprawdź, czy nie masz zaległościUrząd odmówi zgody w wysokości zaległości w podatkach z listy wyżej (VAT, PIT, CIT, akcyza, cło itd.) wraz z odsetkami. Jeśli masz zaległość, zapłać ją najpierw z rachunku VAT. Wyjątek: zaległość rozłożona na raty decyzją urzędu nie blokuje zgody (art. 108b ust. 5a).
  2. Przygotuj wniosekUstawa wymaga tylko wskazania kwoty do przekazania (art. 108b ust. 2) oraz rachunku VAT i rachunku, na który mają trafić pieniądze. Rachunek docelowy musi być tym rachunkiem rozliczeniowym, dla którego prowadzony jest ten rachunek VAT. Elementy wniosku opisujemy niżej.
  3. Złóż wniosek do swojego urzędu skarbowegoWłaściwy jest urząd, w którym rozliczasz VAT. Wniosek złożysz w formie pisma: elektronicznie (np. przez e-Urząd Skarbowy jako pismo ogólne albo ePUAP), pocztą lub w urzędzie.
  4. Czekaj na postanowienieNaczelnik ma 60 dni od otrzymania wniosku. W postanowieniu określa kwotę, jaką bank ma przelać (art. 108b ust. 3).
  5. Bank przelewa pieniądzeUrząd wysyła informację o postanowieniu bezpośrednio do banku (art. 108b ust. 4). Nie musisz niczego zanosić do oddziału. Pieniądze trafiają na Twój rachunek firmowy.
  6. Gdy się nie zgadzaszNa postanowienie przysługuje zażalenie (art. 108b ust. 1a). Odmowa z powodu zaległości lub ryzyka niezapłacenia podatku ma formę decyzji (art. 108b ust. 5), od której możesz się odwołać.

Co wpisać we wniosek o uwolnienie środków z rachunku VAT

Nie ma urzędowego wzoru. Wystarczy pismo z tymi elementami:

Elementy wniosku z art. 108b ust. 1–4 ustawy o VAT oraz dane identyfikujące wnioskodawcę. Uzasadnienie nie jest wymagane przez ustawę.
ElementPrzykład
AdresatNaczelnik Urzędu Skarbowego w …
Wnioskodawcaimię i nazwisko lub firma, NIP, adres, telefon lub e-mail
Podstawa„Na podstawie art. 108b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług wnoszę o wydanie zgody na przekazanie środków…”
Kwotakonkretna kwota w złotych, np. 8 000 zł (nie „całość salda”)
Numer rachunku VAT26 cyfr, z bankowości internetowej
Numer rachunku rozliczeniowegorachunek firmowy, dla którego prowadzony jest ten rachunek VAT
Uzasadnienie (opcjonalnie)np. wpływy w MPP przewyższają zobowiązania wobec US i ZUS
Podpis i datapodpis odręczny, kwalifikowany, osobisty lub zaufany przy piśmie elektronicznym
Kiedy urząd odmówi

Poza zaległościami naczelnik odmówi także wtedy, gdy uzna, że istnieje uzasadniona obawa, że nie zapłacisz przyszłych podatków. Ustawa podaje przykłady: trwałe niepłacenie wymagalnych zobowiązań albo wyprzedawanie majątku, które może utrudnić egzekucję (art. 108b ust. 5 pkt 2). Przy dużej kwocie dopisz krótkie uzasadnienie, skąd bierze się nadwyżka.

Jak ułożyć płatności, żeby wniosek nie był potrzebny

60 dni czekania to dla małej firmy dużo. Prościej jest zaplanować wydatki tak, żeby rachunek VAT co miesiąc się opróżniał. Przykład z przykładowymi kwotami dla JDG na skali podatkowej:

Wpływy w MPP w miesiącu (VAT z faktur klientów)
4 600 zł
VAT do zapłaty do US z rachunku VAT
−2 300 zł
Składki do ZUS z rachunku VAT
−1 800 zł
Zaliczka na PIT z rachunku VAT
−900 zł

Saldo po miesiącu: −400 zł (brakującą kwotę dopłacasz z rachunku firmowego)

Jeśli Twoje podatki i składki są wyższe niż wpływy w MPP, rachunek VAT nigdy się nie zapcha. Problem mają firmy z dużą sprzedażą w MPP i małymi zobowiązaniami: eksporterzy, firmy z dużymi zakupami, z nadwyżką VAT naliczonego. Dla nich są trzy dodatkowe sposoby:

  • Płać VAT dostawcom w MPP. Kwotę VAT z faktury zakupowej przelewasz z rachunku VAT na rachunek VAT dostawcy, nawet jeśli MPP nie jest u niego obowiązkowy.
  • Bierz zwrot VAT na rachunek VAT. Urząd zwraca nadwyżkę w 25 dni zamiast 40 (art. 87 ust. 6a), ale pieniądze trafiają na rachunek VAT. Ma to sens, gdy i tak wydasz je na podatki i ZUS.
  • Płać VAT przed terminem. Jeśli zapłacisz całe zobowiązanie VAT z rachunku VAT przed 25. dniem miesiąca, możesz obniżyć podatek o kwotę liczoną od stopy referencyjnej NBP (art. 108d).
VAT do zapłaty za miesiąc (Z)
20 000 zł
Stopa referencyjna NBP (r) przyjęta w przykładzie
3,75%
Dni przed terminem (n): zapłata 5., termin 25.
20 dni
Obniżka S = Z × r × n / 360 = 20 000 × 0,0375 × 20 / 360
41,67 zł

Obniżka po zaokrągleniu do pełnych złotych: 42 zł

Przykład liczymy przy stopie 3,75%, a dziś stopa referencyjna NBP wynosi 3,75% (od 5.03.2026). Kwota nie jest duża, ale bierzesz ją z pieniędzy, które i tak leżą na rachunku VAT bez innego zastosowania. Warunek: płacisz z rachunku VAT całe zobowiązanie, a obniżkę uwzględniasz w deklaracji.

Zmieniasz bank? Najpierw przenieś pieniądze z rachunku VAT

Gdy zamykasz konto firmowe, bank zamyka też rachunek VAT. Środki z niego przeleje na inny Twój rachunek VAT w tym samym banku. Jeśli takiego nie ma i nie masz zgody urzędu, pieniądze trafią na wyodrębniony rachunek techniczny (art. 62e Prawa bankowego). Żeby je stamtąd wypłacić, znów potrzebujesz wniosku do naczelnika i postanowienia w 60 dni (art. 108b ust. 10–12 ustawy o VAT).

Rozwiązanie jest proste: przed zamknięciem starego konta zrób przelew z rachunku VAT na rachunek VAT w nowym banku. Prawo bankowe na to pozwala (art. 62b ust. 2 pkt 6). W komunikacie MPP wpisujesz kwotę zamiast kwoty VAT i kwoty brutto, w polu numeru faktury wpisujesz słowa „przekazanie własne”, a w polu NIP swój NIP. Numer nowego rachunku VAT znajdziesz w bankowości internetowej nowego banku.

  1. Otwórz nowe konto firmoweRachunek VAT powstaje automatycznie razem z rachunkiem rozliczeniowym.
  2. Przenieś stałe płatnościKlientom podaj nowy numer, a nowy rachunek sprawdź na białej liście VAT, zanim go wyślesz. Jak zgłosić rachunek do wykazu, opisujemy w tekście rachunek firmowy na białej liście VAT.
  3. Przelej saldo rachunku VAT „przekazaniem własnym”Na nowy rachunek VAT, po ostatnich wpływach w MPP na stare konto.
  4. Dopiero potem wypowiedz starą umowęSprawdź, czy rachunek VAT ma saldo 0 zł.

Rachunek VAT a wybór konta firmowego z premią

Rachunek VAT działa tak samo w każdym banku i zawsze jest bezpłatny. Różnią się opłaty za przelewy z niego, np. za przelew w MPP do dostawcy. Przy wyborze konta firmowego patrz więc na koszt przelewów (w tym MPP), na kartę i na warunek zwolnienia z opłaty za prowadzenie konta. Policzyliśmy to w tekście ile kosztuje konto firmowe dla JDG.

Jedna pułapka dotyczy premii. Wiele promocji wymaga przelewu do ZUS „z konta”. W regulaminie Pekao „przelew do ZUS” to przelew z Konta Biznes z Żubrem, a w Credit Agricole premia jest za przelewy z Konta Biznes do ZUS lub US. Rachunek VAT to osobny rachunek, a regulaminy nie mówią, czy przelew z niego zostanie zaliczony. Dopóki zbierasz premię, płać ZUS z rachunku firmowego, a z rachunku VAT opłacaj VAT i PIT.

W Pekao premię za ZUS dostaniesz za przelew na minimum 300 zł, a przelew zrobiony BLIKIEM, przez Autopay lub innego pośrednika się nie liczy. Promocja trwa do 31.12.2026. Szczegóły i wszystkie progi są na stronie promocji Pekao Konto Biznes z Żubrem.

W Credit Agricole przez 12 miesięcy wystarczy co miesiąc przelew do ZUS lub US na dowolną kwotę. Promocja zwalnia też na rok z opłat za przelewy Elixir w CA24, w tym do ZUS, US i w MPP. Promocja trwa do 31.12.2026. Warunki opisujemy na stronie promocji Credit Agricole Konto Biznes.

Kiedy wniosek o uwolnienie środków ma sens?

Złóż wniosek, gdy
  • saldo rachunku VAT od kilku miesięcy rośnie mimo płacenia z niego VAT, PIT i ZUS
  • potrzebujesz pieniędzy na wynagrodzenia lub zakupy u dostawców bez MPP
  • nie masz zaległości podatkowych
  • możesz poczekać do 60 dni
Nie składaj, gdy
  • w najbliższych tygodniach i tak zapłacisz z rachunku VAT podatki i składki w podobnej kwocie
  • masz zaległość podatkową: najpierw ją spłać, bo urząd odmówi w tej kwocie
  • chodzi o kilkaset złotych, które przejdą na ZUS w następnym miesiącu

Rachunek VAT ma też zaletę: pieniądze na nim są wolne od zajęcia komorniczego za długi inne niż podatkowe i składkowe (art. 62d Prawa bankowego). Nie zastąpi to jednak porządku w finansach. Jak oddzielić pieniądze firmowe od prywatnych i ile zostawiać na podatki, opisujemy w tekście rozdzielenie finansów osobistych i firmowych.

Najczęstsze pytania

Jak uwolnić środki z rachunku VAT?

Złóż do naczelnika swojego urzędu skarbowego wniosek o zgodę na przekazanie środków z rachunku VAT na rachunek firmowy, podając kwotę, numer rachunku VAT i numer rachunku rozliczeniowego. Naczelnik wydaje postanowienie w ciągu 60 dni i sam informuje bank, który przelewa pieniądze. Podstawa: art. 108b ustawy o VAT.

Na co można wydać pieniądze z rachunku VAT?

Na VAT, PIT i CIT z zaliczkami, składki ZUS i KRUS, akcyzę i cło, VAT dostawcy w mechanizmie podzielonej płatności oraz przelew na inny swój rachunek VAT. Lista jest zamknięta i wynika z art. 62b ust. 2 Prawa bankowego. Wynagrodzeń, czynszu ani podatków lokalnych z rachunku VAT nie zapłacisz.

Czy z rachunku VAT można zapłacić ZUS?

Tak. Prawo bankowe pozwala opłacać z rachunku VAT należności z tytułu składek pobieranych przez ZUS. Jeśli jednak zbierasz premię bankową za przelew do ZUS, płać ZUS z rachunku firmowego, bo regulaminy promocji mówią o przelewie z konta, a nie z rachunku VAT.

Ile urząd skarbowy ma czasu na rozpatrzenie wniosku?

60 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 108b ust. 3 ustawy o VAT). Na postanowienie przysługuje zażalenie. Odmowę z powodu zaległości lub ryzyka niezapłacenia podatku naczelnik wydaje w formie decyzji.

Czy można przelać pieniądze z rachunku VAT na rachunek VAT w innym banku?

Tak, jeśli oba rachunki VAT należą do Ciebie. Robisz przelew w MPP, w którym zamiast kwoty VAT podajesz przekazywaną kwotę, zamiast numeru faktury wpisujesz „przekazanie własne”, a zamiast NIP kontrahenta swój NIP (art. 62b ust. 2 pkt 6 Prawa bankowego). Wniosek do urzędu nie jest potrzebny.

Co się stanie z pieniędzmi na rachunku VAT po zamknięciu konta?

Bank przeleje je na inny Twój rachunek VAT w tym samym banku. Jeśli go nie masz, trafią na rachunek techniczny, a ich wypłata wymaga wniosku do naczelnika US i postanowienia w 60 dni. Dlatego przed zamknięciem konta przelej saldo na rachunek VAT w nowym banku.

Czy rachunek VAT jest płatny?

Nie. Otwarcie i prowadzenie rachunku VAT jest wolne od opłat i prowizji (art. 62a ust. 7 Prawa bankowego). Bank może jednak pobierać opłaty za przelewy z rachunku firmowego w MPP zgodnie ze swoją tabelą opłat.

Źródła

  1. Ustawa Prawo bankowe, t.j. Dz.U. 2026 poz. 38, art. 62a–62e: isap.sejm.gov.pl
  2. Ustawa o podatku od towarów i usług, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1263, art. 87 ust. 6a, art. 108b, art. 108d: isap.sejm.gov.pl
  3. NBP, podstawowe stopy procentowe (stopa referencyjna 3,75% od 5.03.2026): nbp.pl
  4. Mechanizm podzielonej płatności: biznes.gov.pl
  5. Pekao, regulamin promocji „Otwórz konto firmowe lub firmę z kontem firmowym i zyskaj do 5 000 zł”, obowiązuje od 1.09.2026, sprawdzony 20.11.2026: pekao.com.pl
  6. Credit Agricole, regulamin promocji „Kapitalna premia” (przystąpienie od 1 lipca do 31 grudnia 2026 r.), sprawdzony 20.11.2026: credit-agricole.pl

Aktualizacja 20.11.2026: przegląd przed publikacją. Teksty jednolite Prawa bankowego (Dz.U. 2026 poz. 38) i ustawy o VAT (Dz.U. 2026 poz. 1263) sprawdzone w API ELI wraz z nowelizacjami (poz. 1270, 1446 i 1509 nie zmieniają art. 87 ust. 6a, 108b ani 108d, a poz. 846 i 1206 nie zmieniają art. 62a–62e Prawa bankowego), regulaminy promocji Pekao i Credit Agricole bez zmian w opisanych warunkach, a stopa NBP w treści podawana jest teraz automatycznie. Stan prawny na 20.11.2026. Regulaminy promocji sprawdzone 20.11.2026. Przykładowe kwoty w wyliczeniu salda są ilustracyjne. Obniżka z art. 108d zależy od stopy referencyjnej NBP obowiązującej dwa dni robocze przed zapłatą. Obliczenia: Mądry Dochód.

Co dalej

Promocja do tematuPekao · Konto Biznes z Żubrem5 000 zł

Wniosek do 31.12.2026. Warunki krok po kroku, terminy wypłat i pułapki.

Zobacz warunki →
Przewodnik dla firm · 12 minPrzelew za fakturę od 2027: numer KSeF (35 znaków), MPP i biała lista

Od 1.01.2027 w tytule przelewu za fakturę wpiszesz numer KSeF albo identyfikator zbiorczy. Jak to zrobić w przelewie VAT, co z MPP,…

Czytaj →
Przewodnik dla firm · 25 minJak zgłosić rachunek na białą listę VAT: CEIDG, NIP-8, CRBR (2026)

Rachunek trafia na białą listę VAT po zgłoszeniu: JDG w CEIDG, spółka na NIP-8 w 21 dni, zmiana w 7 dni. Sprawdź…

Czytaj →
Dyskusja

Komentarze

Masz doświadczenie z tym bankiem albo pytanie do tekstu? Napisz — odpowiadam pod komentarzami.

    Jeszcze nikt nie skomentował. Bądź pierwszy.

    Dodaj komentarz

    Bez kodów polecających. Nie publikujemy kodów ani linków polecających i afiliacyjnych — takie komentarze czekają na moderatora, a kod usuwamy. Zasady dyskusji

    Dlaczego?

    Każdy chciałby wkleić swój kod, a pytania o warunki utonęłyby w ogłoszeniach. Nie chcemy też wybierać, czyj kod jest „lepszy”. Do tego regulaminy wielu programów poleceń i sieci partnerskich zabraniają rozpowszechniania kodów w miejscach publicznych — za złamanie zasad bank może odmówić premii.

    Zgłoś komentarz

    Powód

    Newsletter Radar Premii

    Premie bankowe, zanim się skończą

    Za darmo · 2 maile w tygodniu · wypis jednym kliknięciem

    Co Cię interesuje?

    Dwa maile w tygodniu. Zapis potwierdzasz linkiem z maila, wypisujesz się jednym kliknięciem.

    Okładka poradnika „Premia bez pułapek” – Mądry Dochód
    Darmowy poradnik PDF · 19 stron

    Premia bez pułapek

    Jak zarabiać na promocjach bankowych i nie dać bankowi powodu, żeby nie wypłacił. Wyślemy go po potwierdzeniu zapisu do newslettera.

    Za darmo · 2 maile w tygodniu · wypis jednym kliknięciem

    Co Cię interesuje?

    Wyszukiwarka promocji i poradników

    Wszystkie promocje → ↑↓ wybierz · Enter otwórz · Esc zamknij